Pomak bölgesindeki ‘Nareçen’ ılıcaları sağlık dağıtmaya devam ediyor

Dryanovo, Lıki, Zabırdo, Bogutevo ve diğer köylerden Pomaklar bu suyun kutsal olduğuna inanıyorlar. Hıdrellez yortusunda her yıl Pomaklar at ve eşeklerle geliyor, rituel yıkanma gerçekleştiriyor,maden suyu kaynaklarından suyu sağlık için içiyorlar.

narechen

‘Oçnoto’, ‘Solenoto’ ve ‘Banski izvor’. Bunlar, Nareçenski bani’de yüzyıllardır bütün hastalıklara deva olan üç temel ılıcanın adları. Bunlar, Asenovgrad’ın 20 km. kadar güneybatısında ve kaplıcaların adını veren Nareçen köyünden 3 km. uzaklıktadır.Eski Nareçen köyü,1 Temmuz 1981 tarihinde büyük törenle açılan Nareçenski bani sayfiyesinin bir semtidir. İlk once genellikle yakın köy ve şehirlerden insanlar tedavi görmek için Nareçen’e geliyormuş. Zira o zaman yollar iyi durumda değil ve mekân da iyi bilinmiyormuş.Son 20 yılda bu şirin dağ beldesinde birçok tatil evi inşa edilmiştir.

Halen bunların yalnız ikisinden yararlanılıyor. Tıp danışmanlığı ve tedavi arzeden bir otel de var. Tatil tesislerinden biri, ‘Uzmanlaşmış rehabilitasyon hastaneleri- Softa’ EAD Şirketine bağlıdır. ‘Nareçenski bani’ filialinde iktisadi faaliyetlerden sorumlu Trifon Lapaviçev, maden suyunun niteliklerinin değişmez kaldığını anlatıyor. Bunu, yakınlarda gerçekleştirilen yeni laboratuvar testleri de kanıtılıyor. Sayın Lapaviçev devamla şunları anlattı bize:
“Maden suyunun sıcaklığı 29 derecedir, hafif radyoaktiftir, iskelet sistemi hastalıklarını, şeker hastalığı, perifer sinir sistemi hastalıkları ve genel sinir hastalıklarını tedavi ediyor. Nareçenski bani’de bulunan iki hastanede 200’den fazla kişinin rehabilitasyonu ve tedavisi için olanaklar sağlanmıştır. Biri bize bağlıdır, diğeri ise eski Askeri hastanedir.İkinci hastane, Alman paralarıyla İkinci Dünya Savaşı sırasında Alman ordusunun ihtiyaçlarını karşılamak üzere inşa edilmiştir. Bu sanatoryuma o zaman genellikle askeri pilotlar gönderiliyormuş.

narechen4Maden suyu 128 yıl önce ortaya çıkarılmıştır. Söz edilen üç maden suyu kaynağının farklı nitelikleri var. Şimdi sadece daha hafif radyoaktivitesi olan, ancak çok iyi tedavi niteliklerine sahip ‘Banski İzvor’ maden suyundan yararlanılıyor.”
Bilim adamlarının buralarda fışkıran suyun tedavi edici özellikleri hakkında bilgi edinmeden önce yerliler, maden sularının zararlı olduklarını düşünüyor, suyu kendileri ve hayvanları için kullanmıyorlarmış.Maden suyundan o zaman sadece keten işlenmesinde yararlanılıyormuş.
Bundan farklı olarak, Dryanovo, Lıki, Zabırdo, Bogutevo ve diğer köylerden Pomaklar bu suyun kutsal olduğuna inanıyorlar. Hıdrellez yortusunda her yıl Pomaklar at ve eşeklerle geliyor, ritüel yıkanma gerçekleştiriyor, maden suyu kaynaklarından suyu sağlık için içiyorlar.

narechen2Bölgede yaşayan Pomaklara göre Dryanovo köyünden bir çoban ‘Oçnoto izvorçe’ ılıcasının tedavi edici özelliklerinini ilkin saptamış. Gözlerini birkaç defa maden suyuyla yıkayan bu adam görme yeteneğini yeniden elde etmiş. Adam bundan sonra maden suyunun fışkırdığı yeri tahtalarla çevrelemiş.  Bir rivayete göre elbisesinden bir parçacık koparan kişi bunu özel bir ceviz ağacına bağlarsa bütün hastalıklarından kurtarılabilir.

Nareçen’de tatil veya tedavinizi gerçekleştirmek isterseniz tıp merkezlerindeki maden suyu dolu havuzlar ile küvetlerden doktor izni olmadan yararlanamayacağınızı bilmelisiniz. Yan etkileri olmasın diye içilen maden suyu miktarı doktor tarafından belirlenir. Nareçen’i yıllardan beri ziyaret eden yabancılar da bunu bildikleri için her zaman beraberlerinde gerekli tıp testleri, doktor görüşlerini bulunduruyorlar. Herhangi bir kaba dökülen buranın kıymetli maden suyu en çok 30 dakikada niteliklerini koruyabilir.

narechen3Bunun için ılıcalara gidip dönen insanları her zaman görürsünüz.Dev ağaçlarıyla dikkati çeken güzel bir parkta bulunan maden suyu kaynaklarının en uzaklısı olan ‘Oçnoto’, Pamporovo dağ beldesi istikametinde 2 km. kadar uzaklıktadır. Eğer doktorunuz günde iki defa onun suyundan içmenizi tavsiye etmiş ise demek ki, bu, yeşillik ve tertemiz dağ havası ortamında en azından 8 km. yol katetmenizi sağlayacak.

Çeviri: Neli Dimitrova

Fotoğraf: Albena Bezovska